Doanh nghiệp nhà nước là gì? Lý luận chung về doanh nghiệp nhà nước

Doanh nghiệp nhà nước là một bộ phận quan trọng trong nền kinh tế của một quốc gia. Để tìm hiểu thêm về Doanh nghiệp nhà nước là gì?? Vai trò của doanh nghiệp nhà nước đối với nền kinh tế quốc dân, hãy cùng Luận văn 99 tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

Doanh nghiệp nhà nước là gì?

Về bản chất, doanh nghiệp nhà nước được hiểu là cơ sở kinh tế do Nhà nước làm chủ sở hữu toàn bộ hoặc một phần. Sở hữu nhà nước là đặc điểm cơ bản để phân biệt DNNN với các doanh nghiệp tư nhân khác. Đồng thời, hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp nhà nước là đặc điểm để phân loại doanh nghiệp nhà nước với các tổ chức, cơ quan nhà nước khác. Tuy nhiên, định nghĩa về giới hạn của doanh nghiệp nhà nước ở mỗi quốc gia trên thế giới sẽ có những điểm khác biệt nhất định.

Ở Việt Nam, Khái niệm doanh nghiệp nhà nước từng bước được điều chỉnh, hoàn thiện theo từng thời kỳ, bối cảnh lịch sử của đất nước, thể hiện rõ nét trong các văn bản quy phạm pháp luật, điển hình là Điều 1, Luật Doanh nghiệp ban hành năm 1995; Điều 1, Luật Doanh nghiệp Nhà nước 2003; Khoản 22, Điều 4, Luật Doanh nghiệp 2005; Khoản 8 Điều 4 Luật Doanh nghiệp năm 2014 và hiện nay là Luật Doanh nghiệp năm 2020

Cụ thể, theo Khoản 11 Điều 4 Luật Doanh nghiệp 2020, doanh nghiệp nhà nước được định nghĩa như sau:

business_enterprise_nha_nuoc_la_gi_luanvan99

Doanh nghiệp nhà nước là gì?

xem thêm:

➢ Kho đề tài luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý công

Các loại hình doanh nghiệp nhà nước

Có nhiều tiêu chí để phân loại doanh nghiệp nhà nước như:

Về hình thức sở hữu, có hai loại hình doanh nghiệp nhà nước: doanh nghiệp nhà nước chỉ có một chủ sở hữu là Nhà nước và doanh nghiệp nhà nước có nhiều chủ sở hữu nhưng nhà nước nắm cổ phần vốn lớn nhất. xác định.

Theo mục tiêu kinh tế – xã hội: có doanh nghiệp hoạt động công ích (không vì mục tiêu lợi nhuận) và doanh nghiệp hoạt động kinh doanh (mục tiêu vì lợi nhuận).

Theo tình trạng pháp lý, doanh nghiệp nhà nước được chia thành ba loại:

Doanh nghiệp nhà nước do chính phủ trực tiếp quản lý và không có tư cách pháp nhân độc lập đầy đủ: Là các doanh nghiệp có vốn từ ngân sách của các cơ quan chủ quản của Chính phủ hoặc các cơ quan đại diện chính phủ tham gia hoạt động kinh tế, trong đó chủ yếu là các doanh nghiệp liên quan đến nền kinh tế quốc dân và dân sinh. kinh tế, giao thông công cộng, bưu chính, Ngày nay, loại hình doanh nghiệp nhà nước này không còn được tìm thấy ở nhiều nước.

Doanh nghiệp nhà nước có đầy đủ pháp nhân và tổng tài sản thuộc sở hữu nhà nước: Là những doanh nghiệp do Nhà nước đầu tư toàn bộ tài sản, có tư cách pháp nhân độc lập đầy đủ, thuộc lĩnh vực công, lấy phục vụ lợi ích xã hội làm mục tiêu cơ bản như đường sắt, bưu chính. điện lực, điện lực,… Đây là những chủ thể kinh tế được thành lập và hoạt động kinh doanh dựa trên sự điều tiết cụ thể của nhà nước, phụ thuộc vào cơ quan quản lý của nhà nước. Các doanh nghiệp này phải lấy mục tiêu nhất định của Nhà nước làm nguyên tắc hoạt động, tuân theo sự điều tiết kinh tế và chịu sự quản lý nhất định của Nhà nước.

Xem thêm  Lợi thế tuyệt đối là gì? Lý thuyết về lợi thế tuyệt đối của Adam Smith

Doanh nghiệp nhà nước hỗn hợp có tư cách pháp nhân độc lập và nhà nước nắm giữ một phần tài sản: Doanh nghiệp nhà nước hỗn hợp là hình thức chiếm ưu thế nhất trong các loại hình doanh nghiệp nhà nước ở các nước tư bản với đặc điểm là nhà nước tham gia cổ phần và do đó kiểm soát chúng. Tuy nhiên, các doanh nghiệp này hoạt động dưới hình thức tư nhân, kinh doanh thu lợi nhuận thông qua cạnh tranh với các doanh nghiệp khác và nhà nước có thể thực hiện các hoạt động có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển của đất nước. Chẳng hạn như các công trình cơ sở hạ tầng (ngân hàng, đường sắt, đường bộ, …). Đây được coi là loại hình doanh nghiệp nhà nước hoạt động hiệu quả nhất.

Theo cấp quản lý, doanh nghiệp nhà nước bao gồm: doanh nghiệp địa phương và doanh nghiệp trung ương.

business_enterprise_nha_nuoc_luanvan99
Các loại hình doanh nghiệp nhà nước

Nêu vai trò của doanh nghiệp nhà nước đối với nền kinh tế quốc dân?

Trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, doanh nghiệp nhà nước và hệ thống thể chế kinh tế vĩ mô là hai công cụ quan trọng để nhà nước thực hiện vai trò chủ đạo của nền kinh tế. người dân. Vai trò của doanh nghiệp nhà nước được thể hiện qua các khía cạnh sau:

Doanh nghiệp nhà nước có vai trò quan trọng giúp kinh tế nhà nước hoàn thành vai trò chủ đạo trong nền kinh tế quốc dân, là động lực thúc đẩy phân bố lại dân cư theo hướng công nghiệp hóa, hình thành các trung tâm kinh tế, văn hóa. , các khu đô thị mới, … đối với toàn bộ nền kinh tế quốc dân, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ kỹ thuật, công nhân lành nghề và tạo thêm điều kiện hạ tầng cho sự phát triển của đất nước.

Những đổi mới liên tục trong hệ thống chính sách đối với doanh nghiệp nhà nước nói riêng và kinh tế nhà nước nói chung cũng đã tạo thành đòn bẩy thu hút, khuyến khích các thành phần kinh tế khác liên doanh, liên kết với doanh nghiệp nhà nước. điều đó phát huy sức mạnh tổng hợp của nền kinh tế.

Xem thêm  145 Đề Tài Sáng Kiến Kinh Nghiệm Mầm Non Mới Nhất Hiện Nay

Doanh nghiệp nhà nước là công cụ vật chất thông qua đó nhà nước điều tiết nền kinh tế và hướng dẫn nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Doanh nghiệp nhà nước đã và đang đóng vai trò quan trọng trong nhiều ngành kinh tế mũi nhọn, bảo đảm các điều kiện về cơ sở hạ tầng và dịch vụ xã hội ngày càng được cải thiện. Ngoài ra, các doanh nghiệp nhà nước có vai trò quyết định trong việc cung cấp các sản phẩm chủ lực của nền kinh tế quốc dân như điện, xi măng, sắt thép, … cùng với lực lượng vũ trang, các doanh nghiệp nhà nước tham gia khắc phục hậu quả tác động của thảm họa thiên nhiên.

Doanh nghiệp nhà nước còn góp phần điều tiết cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Sự phát triển của doanh nghiệp nhà nước trong các ngành công nghiệp và dịch vụ góp phần tăng tỷ trọng GDP của các ngành này trong nền kinh tế; các lĩnh vực kết cấu hạ tầng như giao thông, năng lượng … đã tạo điều kiện thuận lợi cho các ngành kinh tế khác phát triển. Các doanh nghiệp nhà nước được thành lập ở miền núi và vùng khó khăn góp phần thay đổi kinh tế ở khu vực đó.

Các doanh nghiệp nhà nước đã có nhiều tiến bộ trong việc đảm bảo hầu hết các yêu cầu về sản phẩm, dịch vụ công ích, điều kiện giao thông, điện nước, thông tin, tư liệu, … cho xuất khẩu và thị trường trong nước. nước, đóng góp vào ngân sách nhà nước.

Doanh nghiệp nhà nước góp phần quan trọng vào việc thực hiện các chính sách xã hội, ổn định kinh tế – xã hội, cùng với các thành phần kinh tế khác giải quyết vấn đề việc làm, xóa đói giảm nghèo, phát triển văn hóa, giáo dục. giáo dục, y tế, … làm cơ sở cho yêu cầu từng bước hình thành chế độ mới.

Tóm lại, doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam có vai trò quan trọng trong nền kinh tế, góp phần đưa kinh tế nhà nước thực hiện vai trò chủ đạo, ổn định và phát triển kinh tế – xã hội.

Đặc điểm của doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường

Là một trong những loại hình trong cộng đồng doanh nghiệp, doanh nghiệp nhà nước có những đặc điểm chung giống với doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế khác, cụ thể:

Là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản và trụ sở giao dịch cụ thể, có đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật để thực hiện mục đích kinh doanh.

Bao gồm các chức năng kinh doanh như sản xuất, cung cấp dịch vụ, trao đổi, hợp tác và tiêu thụ sản phẩm.

Xem thêm  Đạo đức kinh doanh là gì? Tổng quan về đạo đức trong kinh doanh

Mục tiêu kinh doanh là tối đa hóa lợi ích kinh tế và mục đích lợi nhuận.

Tư cách pháp nhân của doanh nghiệp là điều kiện cơ bản quyết định sự tồn tại của doanh nghiệp trong nền kinh tế.

Ngoài những đặc điểm chung trên, doanh nghiệp nhà nước còn có những đặc điểm riêng như:

Chủ sở hữu tài sản và vốn của doanh nghiệp nhà nước là Nhà nước với hình thức sở hữu toàn dân. Doanh nghiệp nhà nước chịu sự quản lý hoặc điều tiết của Chính phủ về giá bán, nguồn cung cấp nguyên liệu, không chủ động hoàn toàn trong việc lựa chọn mặt hàng kinh doanh và phương án đầu tư. Các doanh nghiệp nhà nước thường chịu sự chi phối của nhiều cơ quan chủ quản nên các quyết định kinh doanh chiến lược thường được thực hiện chậm.

Bên cạnh mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận, có một số trường hợp hoạt động công ích. Ngoài việc đầu tư phát triển để tối đa hóa lợi nhuận, các doanh nghiệp nhà nước còn phải đầu tư vào các chương trình phù hợp với kế hoạch quốc gia hoặc hy sinh lợi nhuận để thực hiện các mục tiêu xã hội.

Doanh nghiệp nhà nước giữ vai trò chủ đạo để kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo, ổn định kinh tế – xã hội. Các doanh nghiệp này đóng vai trò tích cực như cung cấp các dịch vụ và cơ sở vật chất quan trọng cho nền kinh tế quốc dân, chịu rủi ro trong phát triển kinh tế, giải quyết các vấn đề liên quan đến kinh tế-xã hội và thực hiện các chức năng đặc biệt như an ninh, quốc phòng, v.v.

Có thể thấy doanh nghiệp nhà nước có ảnh hưởng và ảnh hưởng quan trọng đến việc hoạch định cơ chế, chính sách tài chính và tổ chức bộ máy quản lý doanh nghiệp nhà nước. Chúng tôi hy vọng thông tin xoay quanh Doanh nghiệp nhà nước là gì? được đề cập trong bài viết này đã mang đến cho bạn nguồn tham khảo hữu ích.

Như vậy, trong nội dung bài viết trên đây, Huế Packaging đã cập nhật cho bạn thông tin về “Doanh nghiệp nhà nước là gì? Lý luận chung về doanh nghiệp nhà nước❤️️”. Hy vọng thông qua những gì bài viết “Doanh nghiệp nhà nước là gì? Lý luận chung về doanh nghiệp nhà nước” đã chia sẻ có thể giúp bạn đọc thêm nhiều thông tin về “Doanh nghiệp nhà nước là gì? Lý luận chung về doanh nghiệp nhà nước [ ❤️️❤️️ ]”.

Bài viết về “Doanh nghiệp nhà nước là gì? Lý luận chung về doanh nghiệp nhà nước” được sưu tầm và đăng bởi admin Huế Packaging vào ngày 2022-06-13 14:53:43. Cảm ơn bạn đã đọc bài tại HuePackaging.Com

Rate this post